Działalność nierejestrowana to fantastyczna furtka dla wielu osób, które chcą przetestować swój pomysł na biznes, dorobić do domowego budżetu lub po prostu sprzedawać swoje rękodzieło bez konieczności zakładania firmy. Kluczowe dla legalnego i bezpiecznego prowadzenia takiej formy zarobkowania jest jednak zrozumienie i ścisłe przestrzeganie limitu przychodów, który od 2026 roku ulegnie istotnej zmianie.
Ile można zarobić na działalności nierejestrowanej w 2026 roku poznaj nowy limit kwartalny.
- Aktualny kwartalny limit przychodów na 2026 rok to 10 813,50 zł, oparty na 225% minimalnego wynagrodzenia.
- Kluczową zmianą jest przejście z limitu miesięcznego na kwartalny, co daje większą elastyczność w zarządzaniu przychodami.
- Do limitu wlicza się "przychód należny", czyli kwoty, które nam się należą, nawet jeśli jeszcze ich nie otrzymaliśmy.
- Przekroczenie limitu skutkuje obowiązkiem rejestracji firmy w CEIDG w ciągu 7 dni od dnia przekroczenia.
- Zasady dotyczące ZUS: brak składek, z wyjątkiem świadczenia usług na podstawie umów zleceń, gdzie zleceniodawca zgłasza do ZUS.
- Zasady dotyczące VAT: zwolnienie podmiotowe dla większości działalności, ale są wyjątki wymagające rejestracji od pierwszej sprzedaży.
- Podstawowe obowiązki to prowadzenie uproszczonej ewidencji sprzedaży i roczne rozliczenie w PIT-36.
Limit dla działalności nierejestrowanej w 2026 roku poznaj nowe zasady.
Od 1 stycznia 2026 roku wchodzą w życie bardzo istotne zmiany, które z pewnością ucieszą wiele osób prowadzących działalność nierejestrowaną. Mianowicie, limit przychodów przestaje być obliczany miesięcznie, a staje się limitem kwartalnym. To znacząca modyfikacja, która daje znacznie większą swobodę i elastyczność, szczególnie dla tych, którzy mają nieregularne lub sezonowe dochody. Nie musimy już martwić się, że jeden lepszy miesiąc automatycznie zmusi nas do rejestracji firmy, o ile w całym kwartale zmieścimy się w wyznaczonym progu.
Dla 2026 roku, przy minimalnym wynagrodzeniu wynoszącym 4806 zł brutto, kwartalny limit przychodów dla działalności nierejestrowanej ustalono na poziomie 10 813,50 zł. Jest to dokładnie 225% minimalnego wynagrodzenia za pracę. Oznacza to, że w skali całego roku, jeśli będziemy konsekwentnie mieścić się w każdym kwartale, nasz potencjalny maksymalny przychód może wynieść aż 43 254 zł (4 x 10 813,50 zł).
- Freelancerzy i twórcy: Osoby realizujące projekty o zmiennej wartości i terminach płatności.
- Sprzedawcy sezonowi: Rękodzielnicy, sprzedawcy produktów świątecznych, letnich czy związanych z konkretnymi wydarzeniami.
- Osoby dorabiające nieregularnie: Ci, którzy świadczą usługi lub sprzedają towary sporadycznie, bez stałego harmonogramu.
- Początkujący przedsiębiorcy: Osoby testujące swój pomysł na biznes, które potrzebują czasu na rozwinięcie sprzedaży.
Jak prawidłowo obliczać przychód, aby uniknąć rejestracji firmy?
Kluczowe dla prawidłowego monitorowania limitu jest zrozumienie, co dokładnie wliczamy do przychodu. Dla celów działalności nierejestrowanej liczy się "przychód należny". Co to oznacza? Są to wszystkie kwoty, które nam się należą z tytułu sprzedaży towarów lub usług, nawet jeśli klient jeszcze za nie nie zapłacił. Jeśli wystawiłem fakturę z odroczonym terminem płatności, kwota z tej faktury wlicza się do przychodu należnego w momencie jej wystawienia, a nie w momencie faktycznego otrzymania pieniędzy. Jest to inna zasada niż w przypadku przychodu dla celów podatku dochodowego, gdzie liczą się środki faktycznie otrzymane lub postawione do dyspozycji.
- Wlicza się do limitu: Wszystkie kwoty, które należą się nam z tytułu sprzedaży towarów lub usług, niezależnie od tego, czy zostały już zapłacone. Obejmuje to również zaliczki i zadatki.
- Nie wlicza się do limitu: Wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Jeśli klient zwróci produkt, a ja zwrócę mu pieniądze, tę kwotę odejmuję od mojego przychodu należnego.
Wyobraźmy sobie, że w pierwszym kwartale 2026 roku (styczeń-marzec) sprzedaję ręcznie robioną biżuterię. W styczniu sprzedałem naszyjniki za 3000 zł (wszystko opłacone od razu). W lutym przyjąłem zamówienie na 5000 zł, wystawiłem fakturę, ale klient zapłacił tylko 2000 zł zaliczki, reszta ma być w kwietniu. W marcu sprzedałem kolczyki za 4000 zł, ale klient zwrócił jedną parę o wartości 500 zł. Mój przychód należny za pierwszy kwartał to: 3000 zł (styczeń) + 5000 zł (faktura z lutego) + (4000 zł - 500 zł) (marzec) = 3000 zł + 5000 zł + 3500 zł = 11 500 zł. W tym scenariuszu przekroczyłem kwartalny limit 10 813,50 zł i muszę zarejestrować firmę.
Ważne obowiązki w działalności nierejestrowanej nie tylko limit.
Prowadzenie działalności nierejestrowanej, choć uproszczone, wiąże się z kilkoma kluczowymi obowiązkami, o których nie można zapomnieć. Jednym z nich jest prowadzenie uproszczonej ewidencji sprzedaży. Może to być zwykły zeszyt, arkusz kalkulacyjny w Excelu lub dedykowana aplikacja. Ważne, aby zapisywać w niej datę sprzedaży, numer transakcji (jeśli nadajemy), opis sprzedanego towaru/usługi oraz kwotę przychodu. Celem tej ewidencji jest nie tylko monitorowanie limitu, ale także ułatwienie rozliczenia rocznego.
Choć zazwyczaj nie wystawiamy faktur, musimy pamiętać, że na żądanie klienta jesteśmy zobowiązani wystawić fakturę lub rachunek. Klient ma na to 3 miesiące od daty sprzedaży. Warto być na to przygotowanym i mieć gotowy wzór takiego dokumentu, zawierający podstawowe dane, takie jak data wystawienia, dane sprzedawcy i nabywcy, nazwa towaru/usługi, ilość, cena jednostkowa i kwota należności.
Niezależnie od tego, czy prowadzimy zarejestrowaną firmę, czy działalność nierejestrowaną, zawsze musimy przestrzegać praw konsumentów. Oznacza to m.in. prawo do reklamacji, zwrotu towaru w określonych sytuacjach (zwłaszcza przy sprzedaży na odległość) oraz obowiązek udzielania rzetelnych informacji o produkcie czy usłudze. Ignorowanie tych zasad może prowadzić do nieprzyjemnych konsekwencji prawnych i utraty zaufania klientów.
Podatki i ZUS w działalności nierejestrowanej co musisz wiedzieć?
W kontekście podatku dochodowego, dochody z działalności nierejestrowanej są opodatkowane według skali podatkowej, czyli stawkami 12% i 32%. Co istotne, nie ma obowiązku wpłacania miesięcznych zaliczek na podatek. Całość rozlicza się raz w roku w zeznaniu podatkowym PIT-36. To duża zaleta, bo nie muszę co miesiąc pamiętać o przelewach do urzędu skarbowego. Co więcej, mogę odliczać koszty uzyskania przychodu, takie jak zakup materiałów do produkcji, koszty reklamy czy transportu, co obniża podstawę opodatkowania.
Jeśli chodzi o ZUS, to dobra wiadomość jest taka, że co do zasady, z tytułu prowadzenia działalności nierejestrowanej nie płaci się składek na ubezpieczenia społeczne ani zdrowotne. To jeden z głównych powodów, dla których ta forma jest tak atrakcyjna. Jest jednak ważny wyjątek: jeśli świadczę usługi na podstawie umowy zlecenia lub podobnej, a moim klientem jest firma (zleceniodawca), to on ma obowiązek zgłosić mnie do ZUS i opłacić za mnie składki. Dotyczy to jednak tylko usług, a nie np. sprzedaży towarów. Warto to dokładnie sprawdzić w kontekście konkretnych umów.
Kwestia VAT jest nieco bardziej złożona. Z reguły osoby prowadzące działalność nierejestrowaną korzystają ze zwolnienia podmiotowego z VAT, ponieważ ich przychody nie przekraczają rocznego limitu 240 000 zł. To oznacza, że nie naliczam VAT-u na swoje produkty czy usługi i nie muszę rejestrować się jako czynny podatnik VAT. Należy jednak pamiętać, że niektóre rodzaje działalności są z tego zwolnienia wyłączone i wymagają rejestracji jako czynny podatnik VAT od pierwszej sprzedaży. Przykładem są usługi doradcze, jubilerskie czy dostawa nowych środków transportu. Zawsze warto zweryfikować, czy moja konkretna działalność nie podlega pod te wyjątki.
Co dzieje się po przekroczeniu kwartalnego limitu przychodów?
To jest moment, w którym działalność nierejestrowana przestaje być "nierejestrowana". W momencie, gdy mój przychód należny w danym kwartale przekroczy limit 10 813,50 zł, moja działalność automatycznie staje się działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców. Od tego konkretnego dnia, w którym limit został przekroczony, mam dokładnie 7 dni kalendarzowych na zarejestrowanie firmy w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). Należy pamiętać, że nie jest to 7 dni roboczych. Ważne jest, aby nie zwlekać, ponieważ niezarejestrowanie firmy w terminie może skutkować konsekwencjami prawnymi.Przeczytaj również: Zarobki na borówkach w Niemczech: Ile zostaje Ci na rękę?
Dla kogo jest działalność nierejestrowana, a kto nie może z niej skorzystać?
Podstawowym warunkiem, aby móc prowadzić działalność nierejestrowaną, jest to, że w okresie ostatnich 60 miesięcy (czyli 5 lat) nie wykonywałem działalności gospodarczej. Dotyczy to również sytuacji, gdy działalność była zawieszona. Jeśli więc kiedykolwiek miałem zarejestrowaną firmę, muszę odczekać pełne pięć lat od daty jej wykreślenia lub zakończenia zawieszenia, zanim będę mógł skorzystać z dobrodziejstw działalności nierejestrowanej. To kluczowa zasada, o której wielu początkujących zapomina.
- Działalności wymagające koncesji lub zezwoleń (np. sprzedaż alkoholu, ochrona osób lub mienia, usługi detektywistyczne).
- Działalności, które wymagają wpisu do rejestru działalności regulowanej (np. organizowanie imprez turystycznych).
- Działalności wykonywane w formie spółki (np. jawnej, partnerskiej, komandytowej, z o.o.). Działalność nierejestrowana jest przeznaczona wyłącznie dla osób fizycznych.
- Działalności, które z mocy prawa muszą być prowadzone w formie działalności gospodarczej (np. usługi adwokackie, notarialne, rzeczoznawstwo majątkowe).
